Na een verwijzing van de huisarts, en toestemming van de patiënt, neemt de zorgverzekeraar zelf contact op zodra iemand langer moet wachten dan de treeknorm (maximaal aanvaardbare wachttijd).

Vervolgens kijkt de zorgverzekeraar samen met de patiënt wat het beste past bij zijn of haar situatie, waaronder de mogelijkheid om geholpen te worden bij een andere zorgaanbieder. “Als verzekeraars hebben wij goed zicht op de capaciteit binnen of buiten de regio. We kijken daarbij niet medisch inhoudelijk, maar vanuit de wensen van de patiënt. De medische verwijzing vanuit de zorg blijft leidend, als zorgverzekeraar kunnen wij het adres aanpassen waar de behandeling of operatie plaatsvindt. Juist aan het begin van de patiëntreis heb je de kans om verschil te maken.”

Niet alleen voor mondige mensen
Volgens Vissers-Kuijpers heeft proactief bemiddelen een belangrijk maatschappelijk voordeel. “We merkten in de oude situatie dat vooral mensen die de weg kenden in de zorg, gebruik maakten van de mogelijkheid voor bemiddeling. Wat ik mooi vind, is dat het niet langer alleen de mensen met de grootste mond of het beste netwerk zijn die hier gebruik van maken. Het wordt nu voor iedereen even toegankelijk.

Juist door proactief contact te zoeken, worden ook mensen bereikt die minder snel zelf de telefoon pakken. “Sommige mensen vinden het spannend om hun zorgverzekeraar te bellen, of het komt simpelweg niet in ze op. Maar ook minder mondige mensen verdienen passende zorg.”

Strijdlustige agenda
Vissers-Kuijpers heeft van dichtbij meegemaakt hoe het is om ernstig ziek te zijn en niet meteen op de juiste plek terecht te komen. “Dan merk je hoe belangrijk het is dat iemand met je meekijkt en je helpt om bij de juiste oplossing of behandeling te komen.”

Voeg daar haar achtergrond in verandermanagement aan toe en je krijgt een agenda vol passie en strijdlust. “Nu ik zelf op een bestuurdersplek zit, vind ik dat ik alles moet inzetten om die zorg te transformeren. Mensen moeten niet onnodig lang wachten om terecht te kunnen bij de meest passende, zinnige, zorg.”

Het lijkt misschien een onhaalbaar doel, maar juist dat motiveert Vissers-Kuijpers. “Een echte veranderaar vindt dat smullen. Juist als mensen zeggen dat iets niet kan, moet je nieuwsgierig worden. Elke kleine stap is geweldig. Daar begint verandering.”

Ze wijst op een oplossing zoals Welzijn op Recept, waarbij huisartsen binnen het verwijsportaal ZorgDomein patiënten met bijvoorbeeld stressklachten, eenzaamheid of lichte somberheid door kunnen verwijzen naar een welzijnscoach in plaats van medicatie voor te schrijven of door te verwijzen naar de GGZ. “De huisarts wordt daarmee niet alleen een toegangspoort tot zorg, maar ook een uitgang naar andere oplossingen.”

Juist aan het begin van de patiëntreis ligt volgens haar de grootste kans. “Daar kun je echt het verschil maken. Als je op dat moment de tijd neemt om goed te kijken wat er speelt, voorkom je dat mensen onnodig in een zorgtraject belanden.”

Bij elkaar over de schutting kijken
Die aanpak vraagt om samenwerking in de zorg, en daarbuiten. In de regio komen die werelden samen. “De huisarts is cruciaal, maar je hebt ook het sociaal domein, welzijnsorganisaties en de gemeenschap nodig. Als je dat goed organiseert in de regio, kun je mensen sneller en gepaster helpen.”

Vissers-Kuijpers benadrukt dat het niet zo is dat er op dit moment geen samenwerking is. “We hebben alleen lange tijd te weinig gekeken naar wat die verschillende domeinen voor elkaar kunnen betekenen. Als je meer over de schutting bij elkaar kijkt, kun je ook iets voor elkaar betekenen.”

Goed begin van de patiëntreis
Maar zelfs als duidelijk is dat iemand zorg nodig heeft, betekent dat nog niet dat die zorg ook op tijd beschikbaar is. Daar speelt wachtlijstbemiddeling een belangrijke rol. Dit biedt mensen de kans om bij een andere zorgaanbieder dan hun vaste adres sneller geholpen te worden. Wachtlijstbemiddeling is niet nieuw, maar binnenkort mogen zorgverzekeraars dit ook proactief doen en Vissers-Kuijpers gelooft dat dit verschil kan maken.

De urgentie om anders te kijken naar zorg groeit. Door vergrijzing en personeels-tekorten neemt de druk op het systeem alleen maar toe. “We hebben minder mensen die in de zorg werken en tegelijkertijd meer mensen die zorg vragen. Dan moet je dus ook andere oplossingen zoeken en keuzes maken ”, vertelt Vissers-Kuijper.

Volgens haar begint die verandering bij een simpele, maar cruciale vraag: “Wat heeft een patiënt écht nodig? Gaat het om een vraag die een zorgantwoord nodig heeft of zijn er andere, veel betere, oplossingen nodig?

De vraag achter de vraag
Die bredere blik is volgens Vissers-Kuijpers nodig om mensen écht goed te helpen en om de zorg toegankelijk te houden. Niet iedere hulpvraag vraagt om een medisch antwoord. Soms ligt de oplossing juist in het sociaal domein of in het dagelijks leven van mensen. VGZ stimuleert daarom initiatieven die het voor zorgverleners mogelijk maakt om voor sociaal maatschappelijke problemen hulp buiten de zorg in te zetten.

Wachttijden in de zorg zijn al jaren een hardnekkig probleem. Volgens Marjo Vissers-Kuijpers, CEO van Coöperatie VGZ, ligt een belangrijk deel van de oplossing dichterbij dan we denken. Niet door simpelweg het leveren van meer zorg, maar door beter te achterhalen wat de vraag van de patiënt is.